Đâu là nguồn sữa tốt nhất cho sự phát triển của bé?
Share
Không phải loại sữa nào cũng giống nhau. Tranh luận về việc loại sữa nào tốt nhất cho bé đôi khi có thể trở nên rất sôi nổi.
Không có gì phải bàn cãi rằng sữa mẹ là nguồn dinh dưỡng tốt nhất cho bé. Các chuyên gia khuyến nghị nên cho trẻ sơ sinh ti mẹ hoàn toàn trong 6 tháng đầu đời. Việc này giúp tăng cường hệ miễn dịch và giảm nguy cơ phát triển các bệnh dị ứng ở trẻ.
Lý do là bởi trẻ sơ sinh có những nhu cầu dinh dưỡng rất đặc biệt, và trong hầu hết các trường hợp, sữa mẹ là nguồn dinh dưỡng phù hợp nhất để đáp ứng những nhu cầu đó.

Tuy nhiên, nếu vì bất kỳ lý do nào mà bạn không thể cho bé ti mẹ hoàn toàn, thì việc lựa chọn loại sữa công thức phù hợp là rất quan trọng.
Liệu sữa dê và sữa đậu nành có tốt hơn cho trẻ sơ sinh không? Nếu đúng như vậy, tại sao phần lớn các loại sữa công thức trên thị trường hiện nay vẫn được sản xuất từ sữa bò? Tại sao lại như vậy trong khi nguồn sữa dê cũng rất phổ biến?
Sữa đậu nành

Sữa công thức từ đậu nành được sản xuất dựa trên protein chiết xuất từ đậu nành và được bổ sung thêm các axit amin cần thiết để có thành phần dinh dưỡng gần với sữa mẹ nhất có thể. Chất béo trong sữa đến từ dầu thực vật, trong khi carbohydrate được cung cấp từ tinh bột ngô và sucrose. Ngoài ra, sữa còn được bổ sung sắt, vitamin và khoáng chất.
Trong những năm gần đây, nhiều phụ huynh lựa chọn sữa công thức từ đậu nành cho con vì hai lý do chính.
Thứ nhất, nhiều người cho rằng sữa đậu nành “tốt hơn” sữa bò hoặc có thể giúp giảm tình trạng đầy hơi, quấy khóc, khó chịu ở trẻ. Một số phụ huynh cũng nghi ngờ con mình không dung nạp hoặc dị ứng với sữa bò. Tuy nhiên trên thực tế, tỷ lệ trẻ dị ứng với sữa công thức từ sữa bò chỉ khoảng 1,8% đến 3,4%. Đồng thời, khoảng 0,5% đến 1% trẻ cũng có thể bị dị ứng với sữa công thức từ đậu nành.
Thứ hai, những phụ huynh có chế độ ăn thiên về đậu nành thường có xu hướng lựa chọn sữa đậu nành cho con vì tin rằng đây là lựa chọn tốt hơn hoặc lành mạnh hơn. Tuy nhiên, theo khuyến nghị chung, sữa công thức từ đậu nành chỉ nên được sử dụng khi có chỉ định từ chuyên gia y tế. Ngoài ra, sữa đậu nành không nên được dùng để điều trị tình trạng đầy hơi, đau bụng hoặc quấy khóc ở trẻ nếu không có khuyến nghị từ bác sĩ.
Tính an toàn của sữa công thức từ đậu nành vẫn là chủ đề được tranh luận trong nhiều năm qua do loại sữa này thường chứa một nhóm hợp chất gọi là isoflavone. Isoflavone là các hợp chất tự nhiên có trong các loại đậu như đậu nành, đậu phộng và đậu gà. Chúng còn được gọi là phytoestrogen (estrogen thực vật) vì có khả năng hoạt động tương tự hormone estrogen trong cơ thể.
Trong giai đoạn sơ sinh, chế độ ăn của trẻ gần như hoàn toàn là sữa mẹ hoặc sữa công thức. Vì vậy, những trẻ chỉ sử dụng sữa công thức từ đậu nành sẽ có mức độ tiếp xúc với isoflavone cao hơn nhiều so với trẻ lớn hoặc người trưởng thành.
Bên cạnh đó, trẻ sơ sinh đang trải qua các giai đoạn phát triển nhạy cảm với hormone estrogen. Do đó, trẻ sơ sinh có thể dễ bị ảnh hưởng bởi tác động tương tự estrogen của các phytoestrogen trong đậu nành hơn so với trẻ lớn và người trưởng thành.
Đặc biệt, trong một báo cáo năm 2011, Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Vương quốc Anh (FDA UK) đã nêu rõ:
“Sữa công thức từ đậu nành không nên được sử dụng trừ khi có chỉ định từ bác sĩ đa khoa (GP).”
Sữa dê

Không nên cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ sử dụng sữa dê tươi chưa qua xử lý. Sữa dê tự nhiên có hàm lượng axit folic và các vitamin B6, B12, C và D thấp, không đáp ứng đầy đủ nhu cầu dinh dưỡng của trẻ nhỏ.
Tại Úc, hiện nay đã có các loại sữa công thức từ sữa dê được điều chỉnh và bổ sung dưỡng chất phù hợp cho trẻ từ sơ sinh. Tuy nhiên, một chỉ thị của Liên minh Châu Âu (EU) nêu rõ:
“Sữa công thức từ sữa dê không nên được sử dụng cho trẻ dưới 1 tuổi.”
Một số phụ huynh lựa chọn sữa công thức từ sữa dê vì cho rằng con mình bị dị ứng với sữa bò. Tuy nhiên, Cơ quan An toàn Thực phẩm Châu Âu (EFSA) kết luận rằng hiện chưa có đủ bằng chứng thuyết phục từ các nghiên cứu hoặc dữ liệu được cung cấp để chứng minh rằng tỷ lệ dị ứng thấp hơn khi sử dụng sữa công thức từ sữa dê so với sữa công thức từ sữa bò.
Theo thống kê, tỷ lệ trẻ dị ứng với sữa công thức từ sữa bò vào khoảng 1,8% đến 3,4%, và ít nhất hai phần ba số trẻ nhạy cảm với sữa bò cũng sẽ nhạy cảm với sữa dê.
Tuy nhiên, cần lưu ý rằng dị ứng sữa dê và không dung nạp sữa bò là hai tình trạng khác nhau. Một số trẻ không dung nạp các loại protein có trong sữa bò vẫn có thể sử dụng sữa dê mà không gặp bất kỳ vấn đề nào.
Sữa bò

Học viện Nhi khoa Hoa Kỳ (AAP) kết luận rằng sữa công thức từ sữa bò vẫn là loại sữa có thành phần gần giống với sữa mẹ nhất – nguồn dinh dưỡng tốt nhất dành cho trẻ sơ sinh.
Để mô phỏng gần hơn với thành phần của sữa mẹ, tỷ lệ giữa hai loại protein chính trong sữa bò là whey và casein đã được điều chỉnh để sữa công thức có hàm lượng whey cao hơn, tương tự như sữa mẹ.
Sữa công thức từ sữa bò có thể được sử dụng cho trẻ ngay từ khi mới sinh (mặc dù sữa mẹ vẫn là lựa chọn tốt nhất nếu có thể) vì tất cả các loại sữa công thức dành cho trẻ sơ sinh đều phải đáp ứng đầy đủ nhu cầu dinh dưỡng của trẻ khi được sử dụng đúng theo hướng dẫn.
Kết luận
Giống như các vấn đề liên quan đến sức khỏe khác, phụ huynh nên tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc chuyên gia y tế trước khi lựa chọn loại sữa phù hợp cho bé.
Cần lưu ý rằng những kết luận nêu trên chỉ áp dụng đối với trẻ sơ sinh sử dụng sữa công thức từ đậu nành, không áp dụng cho trẻ lớn hoặc người trưởng thành sử dụng thực phẩm hoặc thực phẩm bổ sung từ đậu nành.
Cuối cùng, sữa mẹ vẫn là nguồn dinh dưỡng tốt nhất cho mẹ và bé. Trong khả năng có thể, trẻ nên được ti mẹ hoàn toàn trong 6 tháng đầu đời.
Ngoài ra, chúng tôi cũng đã chia sẻ một số mẹo hữu ích giúp bạn lựa chọn bình sữa phù hợp nhất cho bé tại đây.